سیاست پارسی

زندگیِ بدون برجام پمپئو و ترامپ در سیاره خیالی!

پس از خروج دولت ترامپ از توافق هسته‌ای برجام در سال 2018 میلادی، مقامات کاخ سفید تمام تلاش خود را برای ضربه زدن به این توافق چندجانبه بین‌المللی به کار بستند و نابودی برجام به اولویت اول سیاست خارجی ترامپ تبدیل شد. اما در این بین، هر قدمی که برای تخریب توافق برداشته می‌شد، با مخالفت شدید جامعه جهانی روبه‌رو می‌گشت. این مخالفت‌ها حتی از سوی قوی‌ترین متحدین اروپایی آمریکا نیز مشاهده شد و در نهایت آمریکایی‌ها هر روز بیشتر از روز قبل، خود را در این مسیر تنها می‌یابند.
3032
به گزارش سیاست پارسی، 

دولت ترامپ هرچه بیشتر برای منزوی کردن تهران تلاش کرد، خود را تنهاتر و مخالفانش را متحدتر دید. اوج این اتفاق، روز پنج‌شنبه و با سفر مایک پمپئو، وزیر امور خارجه ایالات‌ متحده به نیویورک روی داد. پمپئو در این سفر حامل درخواست رسمی دولت آمریکا برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل بر علیه ایران به دلیل نقض پیمان برجام بود. اقدامی از سر درماندگی و ناامیدی. نزدیک‌ترین متحدین آمریکا در آخرین تلاش آن‌ها برای تمدید تحریم‌های تسلیحاتی ایران در شورای امنیت، نه تنها با او همکاری نکردند بلکه همگی به مخالفت با این اقدام موضع‌گیری نمودند و آمریکا با تحقیر در شورای امنیت تنها توانست رأی کشور دومینیکن را بدست آورد.

پمپئو این بار نیز با تکرار همان اتهامات بی‌پایه و اساس علیه ایران، مدعی شد که تهران حامی تروریسم و عامل بی‌ثباتی در خاورمیانه است و تلاش دارد تا با محدود کردن دسترسی بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به تاسیسات خود، به سلاح هسته‌ای دست یابد. او این بار با لحنی تند کشورهای اروپایی را نیز خطاب قرار داد و آن‌ها حامی و هم‌جهت با ایران خواند.

اما در این میان، نکته‌ای را که مایک پمپئو و دولت ترامپ فراموش کرده‌اند آن است که گام‌های ایران در کاهش تعهدات خود ذیل توافق برجام، واکنشی به خروج ایالات‌ متحده از این توافق است. پمپئو همچنین فراموش کرده‌ است که در بیانیه خروج ایالات‌ متحده از برجام در سال 2018، رسماً عبارت پایان عضویت در توافق را اعلام کرد و اکنون برای اعمال تحریم‌ها مجدداً آمریکا را عضوی از برجام خوانده است.

صحبت‌ها و هماهنگی‌های انجام شده بعد از درخواست دولت ترامپ برای بازگشت تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران و فعال‌سازی مکانیسم ماشه، نشان از انزوای بی‌سابقه ایالات‌ متحده در سازمان ملل دارد.

اما مسئله اصلی این جاست که هیچ یک از متحدان آمریکا، نه تنها از این اقدام حمایتی نکردند بلکه به شدت به مخالفت با آن پرداختند. تنها لحظاتی بعد از صحبت‌های پمپئو در نیویورک، دیپلمات‌های کشورهای آلمان، فرانسه و بریتانیا در بیانیه‌ای مشترک، اظهار داشتند که از تمامی اعضای شورای امنیت سازمان ملل متحد می‌خواهیم تا از هر اقدامی که منجر به ایجاد شکاف در این شورا می‌شود، پرهیز نمایند. دیپلمات‌های اروپایی در این بیانیه تاکید کردند که ایالات‌ متحده با ترک این تواقق دیگر هیچ گونه حقی ذیل آن ندارد.

جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در توییت‌های خود بعد از صحبت‌های وزیر امور خارجه آمریکا، اظهار داشت که ایالات‌ متحده پس از ترک یک‌جانبه برجام، دیگر یکی از اعضای آن نیست و ما به همکاری‌های خود با دیگر اعضای فعلی توافق هسته‌ای با ایران ادامه خواهیم داد. بورل همچنین پس از هماهنگی با کشورهای اروپایی، در تماسی تلفنی با سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه نیز درباره لزوم همکاری در قالب برجام گفتگو کردند.

هلگا اشمید، دبیرکل سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا نیز با بازنشر صحبت‌های بورل، تاکید کرد که آمریکا با خروج رسمی خود از برجام در سال ۲۰۱۸، دیگر یک کشور عضو در این توافق نیست و امکان استفاده از سازوکار پیش‌بینی شده در قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل برای بازگرداندن تحریم‌ها را ندارد. اشمید همچنین تاکید کرد که اتحادیه اروپا هرکاری را که برای حفاظت از برجام و اجرای کامل آن نیاز باشد، انجام خواهد داد.

صحبت‌ها و هماهنگی‌های انجام شده بعد از درخواست دولت ترامپ برای بازگشت تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران و فعال‌سازی مکانیسم ماشه، نشان از انزوای بی‌سابقه ایالات‌ متحده در سازمان ملل دارد. جان آلترمن، کارشناس امور امنیتی در مرکز مطالعات بین‌الملل و استراتژیک واشنگتن، در واکنش به اقدام اخیر آمریکا گفت: آن‌ها مسیری را پیش گرفته‌اند که که باعث شد تا نزدیک‌ترین متحدین ما در جبهه همسو با مخالفین آمریکا قرار گیرند و این چیزی جز انزوا نیست. در این میان، مقامات روس نیز شدیدترین مواضع را در مخالفت با اقدام آمریکا برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه اتخاذ کردند.

آمریکا دیگر شانس خود را در شورای امنیت آزمایش نکند زیرا تحقیر به همراه دارد.

پس از آنکه مایک پامپئو درخواست رسمی آمریکا برای بازگشت تحریم‌ها را تحویل رئیس شورای امنیت داد، دیمیتری پولیانسکی، معاون نماینده روسیه در سازمان ملل در توئیتی نوشت: «ظاهراً ۲ سیاره وجود دارند. یکی سیاره‌ای خیالی و مبتنی بر قانون جنگل که آمریکا مجاز است در آن هر کاری را که می‌خواهد انجام دهد، توافق‌ها را نقض کرده و از آنها خارج شود و باز هم به دنبال منفعت بردن از آن باشد و دیگری، سیاره‌ای که بقیه دنیا در آن زندگی می‌کنند و قانون بین‌المللی و دیپلماسی در آنجا حاکم است.» اولیانوف، نماینده روسیه در سازمان‌های بین‌المللی نیز ادعای آمریکا برای بازگرداندن تحریم‌های ایران را خلاف عقل سلیم خواند و اظهار داشت که اعضا از به رسمیت شناختن آمریکا به عنوان یکی از مشارکت‌کنندگان در برجام خودداری می‌کنند.

دفتر نمایندگی چین در سازمان ملل، پس از صحبت‌های مایک پمپئو واکنش نشان داد و در توییتی تاکید کرد که ایالات‌ متحده دیگر عضوی از توافق هسته‌ای با ایران نیست و شرایط فعال‌سازی مکانیسم ماشه و درخواست برای اعمال تحریم‌ها علیه ایران را ندارد. دیلان ویلیبامز، حقوق‌دان آمریکایی نیز در واکنش به سیاست آمریکا و حرکت در مسیر انزوا در توییتی نوشت که نزدیک‌ترین متحدین ایالات‌ متحده بلافاصله دست رد بر تلاش آمریکا برای از بین بردن توافق هسته‌ای زدند و این یک شکست حقارت‌آمیز دیگر برای دولت ترامپ است. موضع اخیر ایالات‌ متحده در قبال توافق بین‌المللی و چند جانبه برجام باعث اتحاد بی‌سابقه ایران و کشورهای اروپایی نیز شده است و آمریکا را بیش از پیش در رسیدن به هدف خود که انزوای ایران از طریق اعمال فشار حداکثری بر این کشور است، ناکام گذاشته است. مجید تخت روانچی، نماینده ایران در سازمان ملل، در واکنش به اقدام اخیر آمریکا اظهار داشت که بهتر است ایالات‌ متحده بار دیگر شانس خود را در این زمینه امتحان نکند زیرا نتیجه‌ای جز تحقیر مجدد ندارد. آمریکا در اعمال تحریم‌ها ناکام مانده است و تنها با این کار خود را منزوی‌تر می‌کند.

ریچارد نفیو، سیاستمدار آمریکایی با کنایه به صحبت‌های اخیر مایک پمپئو که گفته بود از موضع دوستان اروپایی خود در قبال ایران ناامید شده است در توییتی نوشت اگر شما از آن‌ها ناامید شده‌اید، باور نخواهید کرد که آن‌ها چه احساسی به شما دارند. دولت ترامپ قصد داشت تا با پیشبرد سیاست حرکت در خلاف جهت جامعه جهانی، کشورها و سازمان‌های بین‌المللی را با خود هماهنگ کند اما جامعه بین‌الملل نشان داد که دیگر همچون گذشته پذیرش چنین رفتاری را نخواهد داشت. سوزان رایس، دیپلمات کهنه‌کار آمریکایی و سفیر پیشین ایالات متحده آمریکا در سازمان ملل متحد در دولت اوباما در توییتی نوشت: «درخواست دولت ترامپ برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه در حالی که این آمریکا بود که ابتدا با ترک یک‌جانبه توافق آن را نقض کرد، منجر به تضعیف جایگاه و حق وتوی ایالات‌ متحده در شورای امنیت و ساز و کار تحریم‌ها می‌شود. احمق و احمق‌تر ...»

 

……………………………………………………………………………………………………….

منابع: